Σάββατο, 25 Φεβρουαρίου 2012

Υπερβιταμίνωση


Της Θεανούς Γουμενάκη
Διατροφολόγου – Διατολόγου

Η χρησιμότητα και η σπουδαιότητα των βιταμινών στον ανθρώπινο οργανισμό είναι γνωστή και έχει επισημανθεί στους περισσότερους ανθρώπους. Οι  βιταμίνες είναι απαραίτητες σε μικρές ποσότητες ως διατροφικό στοιχείο από κάθε οργανισμό, καθώς δεν μπορούν να συντεθούν σε επαρκή ποσότητα από τον οργανισμό και για αυτό πρέπει να ληφθούν από την τροφή.  Ωστόσο, πολλοί άνθρωποι, συνήθως σε περιόδους υπερβολικής σωματικής ή και πνευματικής κόπωσης  ή σε περίπτωση ελλιπής διατροφής καταφεύγουν στη λύση της λήψης συμπληρωμάτων χωρίς τη σύσταση ειδικού και χωρίς να γνωρίζουν τι μπορεί να προκαλέσει η υπερβολική πρόσληψη βιταμινών, η υπερβιταμίνωση.
Οι επιστήμονες έχουν διαχωρίσει τις βιταμίνες σε λιποδιαλυτές και σε υδατοδιαλυτές, ο διαχωρισμός αυτός αναφέρεται στο μέσο στο οποίο είναι διαλυτές και εντός του οποίου πρέπει να βρεθούν για να μπορέσουν να απορροφηθούν από τον οργανισμό.
Στην ομάδα των υδατοδιαλυτών βιταμινών υπάγονται οι βιταμίνες που περιλαμβάνονται στο σύμπλεγμα βιταμινών Β ( θειαμίνη, ριβοφλαβίνη, νικοτινικό οξύ, πυριδοξίνη, βιοτίνη, κλπ. ) και η βιταμίνη C. Η ιδιαιτερότητά τους είναι ότι διαλύονται σε υδατικά διαλύματα και απαντώνται σε τρόφιμα που περιέχουν νερό, κυρίως στα δημητριακά, φρούτα και χορταρικά, και δεν απαιτείται η παρουσία λιπών στο έντερο για την απορρόφησή τους, δεδομένου ότι διαλύονται στο αίμα. Εάν υπάρξει υπερβολική κατανάλωσή του ο οργανισμός απεκκρίνει την ποσότητα που δεν χρειάζεται μέσω των ούρων, για αυτό σε καμιά περίπρωση δεν προκαλούν κλινική εικόνα υπερβιταμίνωσης.
Στην ομάδα των λιποδιαλυτών βιταμινών συμπεριλαμβάνονατι οι βιταμίνες A, D, E, K. Η ιδιαιτερότητά τους είναι ότι διαλύονται μόνο σε κάποιο λιπαρό μέσο και απαντώνται μόνο σε τρόφιμα που περιέχουν ορισμένη ποσότητα λίπους, κυρίως ζωικής προέλευσης και η απορρόφησή τους από το έντερο απαιτεί πάντα την απορρόφηση λιπών. Επιπροσθέτως, δεδομένου ότι έχουν την τάση να αποθηκεύονται στους λιπώδεις ιστούς, αν καταναλωθούν σε υπερβολικές ποσότητες, μπορούν να συσσωρευθούν στον οργανισμό και να προακαλέσουν παθολογική κλινική εικόνα, γνωστή ως υπερβιταμίνωση.
Βιταμίνη Α ( ρετινόλη): Η περίσσεια της βιταμίνης Α είναι τοξική  και προέρχεται κυρίως από συμπληρώματα. Στα παιδιά τα πρώτα συμπτώματα είναι ανάσχεση ανάπτυξης, υδροκεφαλισμός, ανορεξία και εμετός. Στους ενήλικες προκαλεί γενική αδιαθεσία, κοιλιακούς πόνους, πόνους μυών και κοκάλων, κεφαλόπονο, νυχτερινή εφίδρωση, ανησυχία, μάτωμα μύτης, απώλεια τριχών, ναυτία, διάρροια και διόγκωση σπλήνα και ήπατος.οι εγκυμονούσες δεν πρέπει να λαμβάνουν. Στα υγιή άτομα δεν προκαλεί καμία παρενέργεια η κατανάλωση τροφίμων πλούσιων σε βιταμίνη Α, η τοξικότητα εμφανίζεται με τη χρόνια λήψη συμπληρωμάτων που περιέχουν 5-10 πλάσια ποσότητα της συνιστώμενης ημερήσιας δόσης.
Βιταμίνη D: Η πλέον τοξική από όλες τις βιταμίνες. Προκαλεί ναυτία, εμετό, διάρροια, πονοκέφαλο και κατάθλιψη σε 5 πλάσιες ποσότητες του κανονικού. Η συνεχιζόμενη υπερβολική πρόσληψη αυξάνει υπερβολικά το ασβέστιο στην κυκλοφορία του αίματος και η περίσσεια του αποτίθεται στους μαλακούς ιστούς όπως στα νεφρά και προκαλεί ζημιές στην καρδιά και στις αρτηρίες της.
Βιταμίνη Ε: Τοξική σε υψηλές δόσεις. Προκαλεί διάρροια, στομαχική δυσπεψία, στομαχικούς ιλίγγους. Να σημειωθεί ότι δρα συνεργιστικά με τα αντιπικτικά φάρμακα και αυξάνει τη δράση τους.
Βιταμίνη Κ: Η πρόσληψη μεγάλων ποσοτήτων από τη διατροφή δεν είναι τοξική. Μόνο η πρόσληψη συνθετικής στα συμπληρώματα μπορεί να προκαλέσει ρήξη των ερυθρών κυττάρων στο ήπαρ και έκλυση της χρωστικής τους η οποία προκαλεί ίκτερο.
Βιταμίνη Β2: Τοξική μόνο σε πολύ μεγάλες δόσεις. Σε μικρότερες σπάνια συμπτώματα όπως φαγούρα ή φλόγωση της επιδερμίδας.
Βιταμίνη Β3: Η υπερβολική πρόσληψη μπορεί να προκαλέσει κατάθλιψη, ηπατική δυσλειτουργία, έξαψη, πονοκέφαλο.
Βιταμίνη C: Πρόσληψη σε μεγάλες ποσότητες μπορεί να προκαλέσει διάρροια, κράμπες, πέτρα στα νεφρά, ουρική αρθίτιδα.
Βιταμίνη Β6 ( πυριδοξίνη ): Είναι τοξική σε υψηλές δόσεις και μπορεί να προκαλέσει νευρική διαταραχή.
Η υπερβολική πρόσληψη βιταμινών ( υπερβιταμίνωση) μπορεί να προκαλέσει βλάβη στον οργανισμό, όπως και  η έλλειψή της ( υποβιταμίνωση- αβιταμίνωση ). Θυμηθείτε πάντα ότι η λήψη συμπληρωμάτων θα πρέπει να γίνεται με συμβουλή ειδικού. Για τον οργανισμό είναι απαραίτητο να λαμβάνει όλες τις τροφές σε ορισμένες ποσότητες ώστε να καλύπτει τις ανάγκες του. Για το λόγο αυτό, το καθημερινό διαιτολόγιο θα πρέπει να βασίζεται στην ποικιλία των τροφών. Η σωστή διατροφή διασφαλίζει την καλή θρέψη και υγεία. Φροντίστε τον ευατό σας!

Δεν υπάρχουν σχόλια: